Od R. 4, nr 1 (1959) wydawca: P.P. Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe.

Od R. 9, nr 1/2 (1964) podtytuł: kwartalnik poświęcony historii i teorii muzyki.

Od R. 16, nr 1 (1971): Wrocław ; Warszawa : Zakład Narodowy im. Ossolińskich. Oddział w Warszawie.

Od R. 17, nr 1 (1972) [redaktor naczelny Elżbieta Dziębowska].

Od R.37, nr 1 (1992): Kraków : Musica Iagellonica.

Od R. 39, nr 2 (1994) [redaktor naczelna Katarzyna Morawska].

Od R. 40, nr 3 (1995): Warszawa : Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk.

Od R. 41, nr 3 (1996) [Maciej Gołąb redaktor naczelny].

R. 42,nr 1 (1997)-R. 61,nr 4 (2016) podtytuł okładkowy: kwartalnik Instytutu Sztuki Polskiej Akademii Nauk.

Od R.48, nr 1 (2003) [Elżbieta Witkowska-Zaremba redaktor naczelny].

Od R. 61, nr 1 (2016) [Paweł Gancarczyk redaktor naczelny].

Na opakowaniu komentarz Piotra Stelmacha w języku polskim.

Płyta 1 w kolorze czerwonym, płyta 2 w kolorze niebieskim.

Zawiera: Płyta 1. Ten wasz świat / słowa Krzysztof Jaryczewski ; muzyka Wojciech Leonard Łuczaj (Daria Zawiałow, Vito Bambino, Dawid Podsiadło, śpiew). Małgośka / słowa Agnieszka Osiecka ; muzyka Katarzyna Gärtner (Daria Zawiałow, Vito Bambino, Dawid Podsiadło, śpiew). Warszawa / słowa Muniek Staszczyk ; muzyka Jan Benedek (Daria Zawiałow, Vito Bambino, Dawid Podsiadło, śpiew). Mieć czy być / słowa, muzyka Myslovitz (Daria Zawiałow, Vito Bambino, Dawid Podsiadło, śpiew). Śpij, kochanie, śpij / słowa Kayah ; muzyka Goran Bregović (Daria Zawiałow, Dawid Podsiadło, Vito Bambino, śpiew). Psalm stojących w kolejce / słowa Ernest Bryll ; muzyka Wojciech Trzciński (Dawid Podsiadło, Daria Zawiałow, Vito Bambino, śpiew). Kryzysowa narzeczona . słowa Andrzej Mogielnicki ; muzyka Jan Borysewicz (Dawid Podsiadło, Daria Zawiałow, Vito Bambino, śpiew).

Na s. przytyt. błędna nazwa serii : Biblioteka Syrenka. - Kontynuacja pracy pt. : Na przełomie epok : muzyka w Warszawie (1910-1927).

Muzyka: Artur Żalski ; słowa: Piotr Łosowski ; słowo wiążące oraz słowa piosenki "Metro naszych marzeń" - Tadeusz Rzymski.

Zawiera: Muzyka starej Warszawy (Irena Santor). Królewski orszak (Krzysztof Krawczyk). Różowy walczyk (Wiesław Michnikowski). Tu jest najpiękniej (zespół "Varsovia"). Warszawa was pozdrawia ( Jarema Stępowski). Śpiewaj Warszawo (Ewa Śnieżanka). Kto kocha Warszawę (Irena Jarocka). Metro naszych marzeń (Krzysztof Krawczyk). Kolorowe listy (zespół "Varsovia"). Wszystkie serca Warszawie (Kapela Czerniakowska). Najpiękniejsza jest Warszawa (Irena Santor). Najmilsza Warszawianka (Zbigniew Wodecki).

Indeks.

Red. całości: Stefan Sutkowski.

Bibliogr. s. 775-782. Indeks.

Tyt. wg okł.

Zawiera: A.1. Muzykalny zastęp / J. Wasowski, R. Pisarski; A.2. Hymn państwowy / J. Wybicki; A.3. Jabłka / L. Krzemieniecka; A.4. Jarzębina / A. Markiewicz, A. Chodorowska; A.5. Pies na medal / A. Markiewicz, W. Chotomska; A.6. Don, don / C. Orff; A.7. Zaczarowany klucz / Z. Rudziński, M. Terlikowska; A.8. Dzikie gęsi / F. Leszczyńska, E. Szelburg Zarembina; A.9. Taniec / W. Lutosławski, J. Tuwim; A.10. Grudniowa ballada / S. Czarnecki, T. Kubiak; A.11. Kujawiak / M. Konopnicka; B.12. Warszawa / F. Rybicki, J. Kierst; B.13. Wróbelek / W. Lutosławski, L. Krzemieniecka; B.14. Zamieć / F. Leszczyńska, W. Domaradzki; B.15. Biały Walczyk / F. Leszczyńska, M. Kownacka; B.16. Tańcowała ryba z rakiem; B.17. Piosenka o zegarze / W. Macura, J. Stępowski; B.18. Pisanki / F. Leszczyńska, K. Różecka; B.19. Powitalny koncert / A. Szaliński, Cz. Janczarski; B.20. Żabki; B.21. Piosenka dla Mamy / K. Kozak, M. Szypowska; B.22. Słoneczko / M. Bąk, M. Dehnel; B.23. W drodze na kolonie / L. Miklaszewski, Cz. Janczarski; B.24. Pociąg / J. Maklakiewicz, F. Kiwelowicz

15 kart tablic fotografii czarno-białych

Zawiera: 1. Tytuł Miss Polonia 83 zdobyła Lidia Wasiak ze Szczecina, 2. Gminne dożynki, 3. Promocja wyrobów skórzanych, 4. 16 września -39 rocznica desantu oddziałów Wojska Polskiego na Czerniakowie, 5. Otwarcie w Muzeum Narodowym w Warszawie wystawy tkanin tureckich od XVI do XIX wieku ze zbiorów polskich, 6. Fotografie przedstawiające niemiecką napaść na Polskę we wrześniu 1939 r., 7. Wrześniowa manifestacja patriotyczna pod Pomnikiem Czynu Polaków w Szczecinie, 8. Jesień-wykopki ziemniaków, 9. Jesienne grzybobranie, 10. W Uniwersytecie Wrocławskim odbyło się uroczyste spotkanie przedstawicieli władz i mieszkańców Wrocławia z Prezydium Światowej Rady Pokoju, 11. Antywojenna manifestacja w Berlinie, 12. Wystawa w Wilanowie z okazji 300 rocznicy zwycięstwa Sobieskiego nad Turkami pod Wiedniem, 13. Wystawa projektów pomnika kardynała Stefana Wyszyńskiego w podziemiach kościoła św. Krzyża w Warszawie, 14. Spotkanie Wojciecha Jaruzelskiego i Henryka Jabłońskiego z przodującymi rolnikami, 15. Międzynarodowy Festiwal Muzyki Współczesnej "Warszawska Jesień".

Teczka zawiera 21 fotografii czarno-białych ukazujących życie i twórczość Stanisława Moniuszki

Zawiera: 1. Strona tytułowa wraz z podobizną kompozytora, 2. Rysunek Napoleona Ordy przedstawiający dworek w Ubielu, w którym Moniuszko spędził dzieciństwo, 3. Krakowskie Przedmieście wg obrazu Canaletta, 4. Widok budynku słynnej berlińskiej akademii muzycznej-" Singakademie" , w której kształcił się Moniuszko pod kierunkiem prof. Karola Rungenhagena, 5. Stanisław Moniuszko wraz z żoną w swoim zaciszu domowym. Rysunek wykonany przez ojca kompozytora-Czesława Moniuszkę, 6. Drzeworyt z epoki przedstawiający Teatr w Wilnie, 7. Karty tytułowe I-go i III-go "Śpiewnika domowego", 8. Przyjaciel Stanisława Moniuszki- słynny muzyk rosyjski Aleksander Dargomyżski, 9. Teatr Wielki w epoce Moniuszki, Teatr Wielki dziś po odbudowie i rozbudowie, 10. List Stanisława Moniuszki do żony pisany zaraz po prapremierze opery "Halka", Afisz prapremiery warszawskiej, 11. Franciszek Liszt, 12. Drzeworyt z epoki przedstawiający Operę Paryską, 13. Nominacja Stanisłwa Moniuszki na stanowisko dyrektora Teatru Wielkiego, przyjaciele kompozytora : Ignacy Feliks Dobrzyński, Józef Komorowski, Ignacy Komorowski, Oskar Kolberg, August Wilkoński, 14. Życie muzyczne ówczesnej Warszawy, skupiało się głównie w salach Resursy Obywatelskiej, Resursy Kupieckiej, w sali Towarzystwa "Harmonia" oraz w Dolinie Szwajcarskiej, gdzie grała świetna orkiestra Beniamina Bilsego, 15. Udział Moniuszki w życiu muzycznym Warszawy, 16. Prapremiera opery " Hrabina "-7 luty 1860 r., 17. Scena ze "Strasznego Dworu" wystawionego na inaugurację odbudowanego Teatru Wielkiego w Warszawie w 1965 r., 18. Opery : "Paria" i "Beata", 19. Opera "Halka", 20. Drzeworyt wg rys. Henryka Pillatiego przedstawiający kondukt pogrzebowy Stanisława Moniuszki na Krakowskim Przedmieściu, 21. Warszawa-Pomnik Stanisława Moniuszki dłuta Jana Szczepkowskiego stojący przed gmachem Teatru Wielkiego.

21 fotografii czarno-białych

Zawiera: Informacje dotyczące wydarzeń przedstawionych na fotografiach, 1. Droga do Morskiego Oka, 2. Spływ tratwami góralskimi przełomem Dunajca, 3. Międzyzdroje, 4. Na jeziorze mazurskim, 5. Białowieski Park Narodowy, gdzie mieści się największy na świecie rezerwat żubrów, 6. Widok Warszawy, 7. Kraków- na Wawelu, 8. Gdańsk-Stary Spichlerz nad Wełtawą, 9. Miasteczko Paczków na Śląsku -dzięki zachowanym w całości murom obronnym utrzymało swój średniowieczny wygląd, 10. Zamek krzyżacki w Malborku, 11. Pałac w Łańcucie widziany z lotu ptaka, 12. Modrzewiowy kościółek z XV w. w Dębnie na Podhalu, 13. Muzyka i tańce góralskie, 14. Powszechnie znane łowickie " pasiaki", 15. Stroje Kurpiów zamieszkujących Puszczę Kurpiowską, 16. Gra na "gajdzie"- trąby dochodzącej do 4,5-metrowej długości, 17. Turystyka campingowa, 18.Górskie schroniska PTTK, 19. Hotel w Mławie, 20. Hotel " Orbisu" w Poznaniu, 21. Rodacy z zagranicy zwiedzający Gdańsk

Dodatek drukowany: Oczywiste nieoczywiste / Jadwiga Nowakowska.

Zawiera: Zawiera: Kultura Łemków. Łemkowie - najbardziej na zachód wysunięta ukraińska grupa etniczna zamieszkująca południowe i północne stoki Karpat ; Przed II wojną ludność łemkowską szacowano na około 150 tys. osób ; W latach 1944-1947 przesiedleni na tereny ZSRR i Ziemie Zachodnie ; Tylko nieliczni mieszkają na dawnych łemkowskich ziemiach podtrzymując odrębność kultury ; Program przybliża specyfikację tradycji i historii Łemków oraz odrębność języka, religii, muzyki i zwyczajów -- Kultura Słowaków. Słowacy zamieszkują kilkanaście wsi w południowej Polsce - na Spiszu i Orawie ; Prezentacja dawnych tradycji i zwyczajów; charakterystyczna zabudowa wsi ; Jednym z elementów odrębności Słowaków jest ich język, którym się do dzisiaj posługują ; Wydają własne pismo "Zivot", posiadają własny teatr ; Słowaccy artyści, malarze i rzeźbiarze oraz tradycyjna muzyka -- Kultura Białorusinów. Społeczność białoruska zamieszkuje wschodnie tereny Polski, głównie Białostocczyznę ; Prezentacja starych tradycji, dawnych pieśni, strojów, wiary prawosławnej ; Wybitni przedstawiciele kultury białoruskiej, m.in. Leon Tarasiewicz, Sokrat Janowicz, Jan Czykwin ; Zespoły ludowe śpiewajace i grające stare bisłoruskie pieśni ; Artyści wypowiadają się o inspiracjach i motywach białoruskich w swojej twórczości -- Kultura Litwinów. Film przybliża tradycje oraz wkład Litwinów mieszkających w Polsce do dorobku ogólnonarodowego kultury polskij ; Jednym z najbardziej znanych artystów litewskich tworzących w Polsce jest Stasys Eidrigevicius, który opowiada o tradycji i korzeniach litewskich w swojej twórczości ; Prezentacja zachowanych litewskich obyczajów, muzyki przede wszystkim przez ludność zamieszkującą przygraniczne tereny między Puńskiem a Sejnami -- Kultura Tatarów. W ciągu 600 lat swego zamieszkiwania na terytorium Polski Tatarzy wytworzyli swoistą, unikatową kulturę ; Oddaleni od centrów kulturowych i religijnych islamu, zatraciwszy umiejętność posługiwania się językiem ojczystym - Tatarzy przechowyją kulturę duchową i narodową -- Kultura Cyganów. Odmienność kultury Cyganów sprawiła, że zawsze żyli oni w odosobnieniu ; Magia, wróżby, tresowane zwierzęta nakazywały otoczeniu zachowanie dystansu ; Charakterystyczne stroje, specyficzny język, wędrowny tryb życia, stare obyczaje, poezja i muzyka to elementy wyróżniające tę grupę ; Wybitni twórcy cygańscy oraz ich dorobek -- Kultura Czechów. Czesi stanowią niewielką grupę narodowościową - zamieszkującą głównie w Strzelinie i Pstrążnej oraz w okolicach Bełchatowa ; Zachowali język, chociaż rzadko się nim posługują i jak sami się przekonują - jest to dawny język, a nie współczesny język Czechów ; Przedstawienie odmienności i specyfiki tradycji i kultury Czechów w Polsce, których jednoczy wspólna wiara - należą do Kościoła Ewangelicko-Reformowanego -- Kultura Karaimów. Karaimi są najmniej liczną, właściwie szczątkową mniejszością naradową i wyznaniową w Polsce ; Ich historia sięga czasów państwa chazarskiego ; Wywodzą sie oni ze szczepów kipczacko-połowieckich ; W XIII i XIV wieku część ich przeniosła sie na Litwę ; Dzisiaj mieszkają głównie w Warszawie, na Wybrzeżu i na Śląsku ; Prezentacja odmiennych tradycji, zwyczajów, języka oraz literatury przy okazji wspomnień przybyłych na zjazd Karaimów.

Zawiera: KONCEPCJA I UWARUNKOWANIA: Uwarunkowania edukacyjne ; Uwarunkowania programowe (Cele kształcenia i wychowania oraz analiza treści programowych języka polskiego, matematyki, środowiska społeczno-przyrodniczego, plastyki, muzyki, wychowania fizycznego, techniki), Uwarunkowania aksjologiczne, Uwarunkowania realizacyjne.

Zawiera: STRUKTURA INICJACJI OBYWATELSKIEJ: Środowisko człowieka ; Zależności w ekosystemach ; Stan katastrofy ekologicznej ; Świadmość ekologiczna (Babiogórski Park Narodowy, Białowieski Park Narodowy, Bieszczadzki Park Narpodowy, Gorczański Park Narodowy, Kampinoski Park Narodowy, Karkonoski Park Narodowy, Ojcowski Park Narodowy, Pieniński Park Narodowy, Roztoczański Park Narodowy, Słowiński Park Narodowy, Świętokrzyski Park Narodowy, Tatrzański Park Narodowy, Wielopolski Park Narodowy, Wigierski Park Narodowy, Woliński Park Narodowy, Biebrzański Park Narodowy, Stołowogórski Park Narodowy, Drawieński Park Narodowy, Wigierski Park Narodowy).

Zawiera: STRUKTURY TERYTORIALNO-PRZESTRZENNE: Gmina jako jednostka terytorialno-przestrzenna ; Miejscowość w strukturze gminy (Moja miejscowość - wieś Lipa), ; Moja miejscowość - małe miasteczko - Ciechanowiec ; Moja miejscowość (średnie miasto) - Łańcut ; Moja miescowość - Warszawa - stolica Polski (wielki miasto). Stolica województwa ; Państwo jako wspólnota terytorialno-przestrzenna ; Graniczna struktura terytorialno-przestrzenna - kosmos.

Zawiera: PRACA I JEJ WYMIARY: Praca i pojęcia z nią związane ; Edykacyjny wymiar pracy.

Zawiera: NORMY SPOŁECZNE: Normy etyczne, Normy prawne.

Zawiera: WYZNACZNKI KULTUROWE: Tradycja i obyczaje ludowe, Wrażliwość muzyczna, Sztuka jako wyznacznik estetyki.

Zawiera: SYMBOLIKA NARODOWA: Orzeł i jego historia ; Chorągiew-sztandar-flaga ; Narodziny i wybrane wydarzenia z dziejów hymnu polskiego.

Zawiera: WARTOŚCI OBYWATELSKIE: Patriotyzm jako norma ; Patriotyzm jako podstawa.

Zawiera: MODEL INICJACJI OBYWATELSKIEJ: Założenia koncepcyjne, Idee programowe, System orientacji edukacyjnych, Strategie inicjacji obywatelskiej.

20 fotografii czarno-białych

Zawiera: Strona tytułowa, 1. Widok zabudowań dworku Skarbków w Żelazowj Woli, w którym urodził się Fryderyk Chopin, Szkic ołówkowy Ambrożego Miroszewskiego przedstawiający rodziców kompozytora, 2. Pierwsze jego dzieło jako kompozytora-Polonez g-moll, Pałac Radziwiłłowski w , którym wystąpił po raz pierwszy publicznie, 3. Pobyt Chopina na Majorce, fragment autografu Preludium Des-dur zwanego Deszczowym, związanego z pobytem na Majorce, 4. Rysunek ołówkowy Elizy Radziwiłłówny przedstawiający Chopina, 5. Widok hotelu wiedeńskiego, w którym mieszkał Chopin, Fragment Etiudy c-moll, tzw. Rewolucyjnej, 6. Drzeworyt N. Desmadryl'a przedstawiający George Sand, Drzeworyt P. Blancharda ukazujący dwór George Sand w Nohant, 7. Widok Krakowskiego Przedmieścia, 8. Akwarela Antoniego Kolberga, przedstawiająca Salonik Chopinów w Pałacu Krasińskich przy Krakowskim Przedmieściu, Zdjęcie tego saloniku zrekonstruowanego w 1969 r., 9. Duszniki, 10. Widok ulicy Boulevard Poissoniere w Paryżu na której mieszkał Chopin w 1831 r. 11. Fragment ostatniego utworu Chopina-Mazurka f-moll, 12. Konkursy pianistyczne im. Fryderyka Chopina, 13. Plakat V Konkursu projektu T. Trepkowskiego, 14. K. Gładkowska-(miniatura Anny Chamiec z 1969 r. wg. rysunku z epoki)., 15. Wojciech Żywny i Józef Elsner - nauczyciele gry na fortepianie Fryderyka Chopina, 16. Zamek Ostrogskich w Warszawie-Muzeum Fryderyka Chopina, 17. Łazienki-tłumy melomanów słuchających muzyki Chopina, 18. Chopin-litografia Goldfreya Engelmanna wg. rys. P. R. Vignerona z dedykacją Chopina dla Elsnera, 19. Dom rodzinny Fryderyka Chopina w Żelazowej Woli, Pomnik Chopina dłuta Józefa Gosławskiego stojący w parku w Żelazowej Woli

Zawiera: Rozdział pierwszy: Współdziałanie i dialog, samorządność i demokracja w wybranych koncepcjach edukacyjnych - na tropach ewolucji pojęć.

Zawiera: Krajoznawstwo i turystyka dzieci i młodzieży - okazją do współdziałania, samorządności i demokracji: edukacja na miarę XXI wieku, dbałość o kompetencje uczniów, edukacyjne możliwości krajoznawstwa i turystyki, podstawowa forma aktywności krajoznawstwa i turystyki i jej możliwości w edukacji szkolnej, poszukiwanie wzorca wycieczki szkolnej, więcej krajoznawstwa i turystyki w szkole / Kazimierz Denek.

Zawiera: Dialog i współdziałanie w rodzinach śląskich jako forma przekazu kultury regionalnej ; Znaczenie kultury regionalnej w rozwoju i wychowaniu dziecka ; Rola rodziny w przekazywaniu wartości kultury ; Formy przekazu kultury regionalnej w rodzinach śląskich - dialog i współdziałanie ; Współpraca szkoły ze środowiskiem rodzinnym w zakresie edukacji regionalnej / Helena Synowiec.

Zawiera: O formach współdziałania dzieci i młodzieży w dawnych szkołach ; Wstępne rozważania o samorządności w działaniach pedagogicznych ; Elementy samorządnego działania w Gimnazjum im. Sułkowskich w Rydzynie - warunki, metody, rezultaty ; Znaczenie współpracy w rozwoju pasji poznawczych i zainteresowań uczniów ; Idee samorządności a kształcenie nauczycieli na przykładzie działalności Seminarium Nauczycielskiego im. E. Orzeszkowej w Warszawie - warunki, formy i metody pracy, rezultaty / Antoni Gwizdak.

Zawiera: Pragmatyzm J. Deweya a samorządność i demokracja ; Istota pragmatyzmu Deweya ; Wychowanie w demokracji ; W stronę niezależności i samorządności / Andrzej Murzyn.

Zawiera: Naturalizm... a samorządność małych dzieci w koncepcji Celestyna Freineta ; Kilka refleksji o naturalizmie ; Elementy naturalizmu w koncepcji pedagogicznej Celestyna Freineta, czyli... "Wychowywać czy oswajać"? ; Naturalizm... a samorządność w klasie freinetowskiej ; Kilka uwag o metodach naturalnych w samorządności małych dzieci ; W stronę nauczycielskiej praktyki / Beata Oelszlanger.

Zawiera: System prewencyjny Jana Bosko i jego zastosowanie w tworzeniu wspólnoty ; Historia bielskiego ośrodka "Nadzieja" ; Niektóre metody i formy pracy ; Wychowanie władzy rozumu jako element postawy personalistycznej ; Religia na tle problemów wspólczesnego człowieka ; Fascynujący dar miłości ; Twórcza obecność wychowawcy / Stanisław Czesław Michałowski.

Zawiera: Rozdział drugi: Dziecko i nauczyciel, interakcje a współdziałanie we współczesnych koncepcjach i modelach kształcenia.

Zawiera: Przestrzenie-obszary integracji a formy współdziałania, czyli u podstaw uczenia się - naucznia kompleksowego ; Korelacja a integracja, czyli o niektórych konsekwencjach pomieszania pojęć ; Cztery obszary integracji ; Organizacyjne formy uczenia się - nauczania kompleksowego a współdziałanie i ntegracja ; Czasoprzestrzenie komunikacyjne w edukacji integralnej ; Waloryzacja międzyosobowej przestrzeni a strategie integrujące działania uczniów i nauczycieli (na tropach metaintegracji) / Bronisława Dymara.

Zawiera: Współczesne integracyjne systemy i modele kształcenia ; O niektórych pojęciach w procesach edukacyjnych - sprawy podstawowe ; Integracja w edukacji uczniów niepełnosprawnych ; Koncepcje integrowania wiedzy i reforma systemu edukacji ; Modele i koncepcje uczenia się we współpracy ; Systemy integracji pedagogicznej w Polsce i w innych krajach ; Podstawowe warunki integracji efektywnej - próba podsumowania / Genowefa Koć-Seniuch.

Zawiera: Kontakty interpersonalne w szkole źródłem szczęścia i frustracji ; Znaczenie kształtowania umiejętności interpersonalnych w szkole ; Rodzaje kontaktów interpersonalnych ; Kontakty dziecka w klasie i grupie rówieśniczej ; Radość, szczęście i frustracja a kontakty interpersonalne dziecka ; Szkoła jako źródło radości i frustracji ; Style porozumiewania się - niektóre refleksje i dane z badań ; Samopoczucie dziecka na różnych przedmiotach / Małgorzata Znaj.

Zawiera: Komunikacja niewerbalna w procesie edukacji ; Rozważania wstępne ; O niektórych cechach komunikacji ; Komunikacja między nauczycielem a uczniem i jej niektóre wyznaczniki ; Komunikacja niewerbalna jako element procesu komunikacji interpersonalnej ; O niektórych funkcjach komunikacji niewerbalnej ; O niektórych formach komunikacji pozawerbalnej dzieci 10-letnich ; Prace plastyczne dzieci formą komunikatu o niewerbalnych zachowaniach nauczycieli / Beata Wojtal.

Zawiera: Współdziałanie nauczyciela z dziećmi i ich rodzicami w procesie uczenia się - samokształcenia ; Zmiany w pracy współczesnego nauczyciela - niektóre inspiracje ; Sposób konstruowania własnego programu autorskiego ; Istota integracji w edukacji wczesnoszkolnej ; Nowe formy kontaktu z rodzicami ; Kształtowanie samorządności i demokracji wśród uczniów ; Współudziała nauczyciela i uczniów w działaniach kontrolnych i oceniajacych ; Trudności i perspektywy rozwoju nowych form współdziałania / Leonia Walczyk.

Zawiera: Współdziałanie nauczycieli i uczniów w tworzeniu oceny ; Kilka uwag o sytuacji oceny szkolnej dawniej i dziś ; Niektóre skutki nagłej zmiany trybu i sposobu oceniania ; Oceniać, kontrolować, opiniować - ale jak? ; Uczeń jako osoba oceniana i oceniająca ; Przykłady oceny opisowej / Teresa Zając.

Zawiera: Nabywanie przez dziecko kompetencji językowych i umiejętności posługiwania się symbolami w procesie edukacji wczesnoszkolnej ; Czym jest znaczenie słowa? ; Podstawy fizjologicznych i psychicznych procesów kształtowania się mowy dziecka ; Pojęcie języka w koncepcji lingwistycznej ; Rozwój mowy dziecka w aspekcie procesów porozumiewania się społecznego / Ewa Ogrodzka-Mazur.

Zawiera: Rozdział trzeci: Nowe przestrzenie integracji i formy współdziałania jako drogi poszukiwania wartości.

Zawiera: Współdziałanie - dialog - dyskusja w nauczaniu ; Współdziałanie w dialogu ; Praktyczne aspekty współdziałania w dialogu edukacyjnym ; Dyskusja jako metoda współdziałania ; Błędy występujące w dyskusji / Urszula Morszczyńska.

Zawiera: Działania muzyczne drogą demokratyzacji życia dzieci i dorosłych ; Demokratyczność muzyki ; Współdziałanie w muzyce a zawarte w niej filary demokracji ; Odpowiedzialność w muzyce a kształtowanie tolerancji u dzieci i młodzieży ; Utylitaryzm w muzyce - jej rola jako czynnika wychowawczego dzieci i młodzieży ; Muzyka - wielka wychowawczyni człowieka - wnioski i postulaty / Alina Górniok-Naglik.

Zawiera: Wsółdziałanie dzieci i młodzieży w toku nabywania kultury muzycznej ; Wzory i stereotypy osobowe kształtujące współdziałanie młodziezy i dorosłych ; Pojęcie kultury muzycznej i muzycznego rozwoju dziecka ; Współdziałanie - formą kształtowania dyspozycji demokratycznych ; Uwagi końcowe i dobre rady o wartości współdziałania / Jadwiga Uchyła-Zroski.

Zawiera: Współdziałanie a zajęcia plastyczne ; Współdziałanie w sztuce plastycznej ; Metoda dramy a stymulacja rozwoju dziecka w zakresie współdziałania ; Zajęcia plastyczne a współdziałanie dzieci / Urszula Szuścik.

Zawiera: Współdziałanie dzieci w toku pracy z komputerem ; Komputer jako narzędzie pracy dzieci ; warunki dobrych kontaktów dziecka z komputerem ; Współdziałanie dzieci w poznawaniu cech komputera i jego oprogramowania ; Współdziałanie ucznia z komputerem na lekcji / Wiesław Kluz.

Zawiera: Blok inspirujący samokształcenie na temat: Dziecko w świecie współdziałania - w stronę praktyki edukacyjnej.

Bibliogr. przy pracach.

Zawiera: Prawo i praktyka tworzenia przedszkoli specjalnych: podstawy prawne, nadzór i zarządzanie placówką, procedura przyjęcia dziecka, kwalifikacje i czas pracy nauczycieli, specjalistów / Dorota Puławska.

Zawiera: Organizacja środowiska wychowującego (dobór dzieci do grup, warunki lokalowe i wyposażenie sal) / Elżbieta Budzyńska, Edyta Łapińska.

Zawiera: Organizacja pracy wychowawczo-dydaktycznej: metoda ośrodków pracy - wiodąca forma organizacji (zajęcia wstępne, praca poznawcza - obserwacja, kojarzenie, ekspresja, zajęcia końcowe, rodzaje zajęć i ich częstotliwość / Beata Dziewięcka

Zawiera: Obowiązująca dokumentacja / Dorota Puławska.

Zawiera: Współpraca przedszkola specjalnego z rodziną: formy i metody, aspekty psychologiczne / Beata Dziewięcka, Anna Łacheta.

Zawiera: Programy rehabilitacji i planowania pracy w przedszkolu specjalnym.

Zawiera: Założenia koncepcyjne i konstrukcja programu Przedszkola Specjalnego nr 249 / Ewa Kulesza.

Zawiera: Procedura wdrożenia programów / Dorota Puławska.

Zawiera: Autorskie programy grupowe realizowane w Przedszkolu Specjalnym nr 249: program integracji środowiskowej, "Chcę byc aktywny" - program dla dzieci z upośledzeniem umysłowym w stopniu umiarkowanym i znacznym, program dogoterapii, program promocji przedszkola, indywidualne programy rehabilitacji / ALicja Paderewska, Agnieszka Popławska, Edyta Łapińska, Ewa Kulesza.

Zawiera: Planowanie pracy w przedszkolu: perspektywiczne i krótkoterminowe plany pracy (plan trzyletni, plany roczne, grupowe plany miesięczne; scenariusz zajęć jako narzędzie planowania pracy nauczyciela / Beata Dziewięcka, Edyta Łapińska.

Zawiera: Część III: Przebieg procesu rehabilitacji w warunkach przedszkola specjalnego.

Zawiera: Zajęcia prowadzone przez nauczycieli zatrudnionych w przedszkolu - Zasady rehabilitacji dzieci z niepełnosprawnością intelektualną / Ewa M. Kulesza.

Zawiera: Metody i techniki wykorzystywane przez nauczycieli w pracy grupowej i indywidualnej: Metoda Porannego Kręgu, Metoda stymulacji sensorycznej, Metoda integracji sensorycznej, Programy aktywności M. i Ch. Knillów, Metoda Dobrego Startu, Metoda P. Dennisona, techniki plastyczne, forma parateatralna, korowody / Alicja Paderewska i in.

Zawiera: Zajęcia prowadzone przez terapeutów spoza przedszkola - terapia kontaktowa z udziałem zwierząt (dogoterapia, hipoterapia) / Agnieszka Popławska, Marta Wiśniewska.

Zawiera: Zajęcia prowadzone przez specjalistów zatrudnionych w przedszkolu - zajęcia logopedyczne (zadania logopedy, diagnoza, ćwiczenia, metody wspomagające porozumiewanie się, logorytmika / Agnieszka Popławska, Marta Wiśniewska.

Zawiera: Zajęcia umuzykalniające (rytmika z elementami muzykoterapii, taniec i ruch przy muzyce) / Ewa Rybarczyk.

Zawiera: Zajęcia z gimnastyki korekcyjnej: diagnostyka wad postawy i dobór dzieci na zajęcia, cele i zasady postępowania korekcyjnego, terapia ruchem według założeń W. Sherborne / Edyta Łapińska.

Zawiera: Opieka psychologiczna - zadania psychologa w przedszkolu specjalnym / Marta Bogusławska-Michniak.

Zawiera: Psychologiczne wsparcie rodziny małego dziecka z niepełnosprawnością intelektualną - studium: prośba o pomoc psychologiczną, interakcje w rodzinie, współdziałanie rodziców, kompetencje komunikacyjne rodziców a ich relacje z dziećmi, wspieranie rozwoju dziecka, podsumowanie współpracy, spotkania konsultacyjne / Małgorzata Dąbrowska.

Zawiera: Reahabilitacja indywidualna dziecka z niepełnosprawnością intelektualną.

Zawiera: Diagnoza pedagogiczna podstawą indywidualnego programu pracy z dzieckiem: metody diagnostyczne stosowane przez nauczycieli, konstruowanie indywidualnych programów terapeutycznych / Beata Dziewiecka.

Zawiera: Ogólna charakterystyka procesu rehabilitacji dziecka z niepełnosprawnością intelektualną - studium przypadku: przebieg i skuteczność terapii, indywidualny program terapeutyczny opracowany przez nauczycielki / Monika Berbecka, Iwona Sabała.

Zawiera: Indywidualny program wspomagania mowy i komunikacji opracowany przez logopedę / Agnieszka Popławska.

Zawiera: Przykładowy program usprawniania opracowany przez rehabilitanta - zajęcia z hipoterapii / Alicja Paszkiewicz.

Bibliogr. s. 385-398.

Zawiera m.in.: Spotkanie z przestepcą ; Istota twórczej resocjalizacji ; Intuicja i wyobraźnia w praktyce resocjalizacyjnej.

Zawiera m.in.: Między heurystyką a pedagogiką resocjalizacyjną ; Tożsamościowe konteksty twórczej resocjalizacji (spór z postmodernizmem, tania kultura, nowe konteksty pedagogiki resocjalizacyjnej) ; Współczesna mysl resocjalizacyjna - koncepcje i teorie (Koncepcje behawioralne, interakcyjne, wielowymiarowe) ; Resocjalizacja jako nauka o wychowaniu ; Człowiek. Twórcość. Tożsamość. Projektowanie resocjalizacji (człowiek jako sens wychowania, twórczość a resocjalizacja, krótki przegląd teorii twórczości, współczesne nurty pedagogiki kultury - pedagogika twórczości i jej przedstawiciele) ; Tożsamościowe konsekwencje socjalizacji nieletnich (młodzi Polacy a patologie społeczne, socjalizacja a rozwój tożsamościowy człowieka, środowiskowe mechanizmy socjalizacji, socjalizacyjna rola rodziny, socjalizacja a zaspokajanie potrzeb człowieka, socjalizacyjne uwarunkowania empatyczności i agresji.

Zawiera m.in.: Tożsamość nieletnich jako resocjalizacyjna kategoria zmiany ; Identyfikacja tożsamości ; Tożsamość a role społęczne ; Wzory jako narzędzie kreowania tożsamości ; Autoprezentacje nieletnich jako mechanizm zmiany parametrów tożsamości ; Refleksje empiryczne na temat wybranych parametrów tożsamości młodych Polaków ; Wizualizacje tożsamości ; Kreowanie alternatywnej autoprezentacji nieletnich ; Wywieranie wrażenia a wizualizacje tożsamościowe ; Normy i cechy autoprezentacyjne nieletnich ; Wpływ wizualizacji parametrów tożsamości na JA nieletnich.

Zawiera m.in.: Intuicja w procesie twórczej resocjalizacji ; Intuicja w działaniach pedagogicznych ; Intuicja a kreatywność wychowawcza ; Myślebnie intuicyjne ; Metodologiczne podstawy twórczej resocjalizacji ; Podstawowe różnice między koncepcją twórczej resocjalizacji a klasycznie pojmowaną pedagogiką resocjalizacyjną ; Heurystyczny wymiar resocjalizacji ; Metody twórczej resocjalizacji a heurytyczna wizja wychowania.

Zawiera m.in.: Metodyczne konteksty twórczej resocjalizacji ; Struktura i dynamika procesu twórczego w resocjalizacji ; Elemanty strukturalne procesu twórczego ; Etapy procesów przedtwórczych i interpretatywnych ; Dwubiegunowość procesu wychowania resocjalizacyjnego ; Reguła wzajemności a proces wpływu wychowawczego ; Teoretyczne przesłanki wychowania resocjalizacyjnego ; Twórcze postępowanie resocjalizacyjne ; Twórcza resocjalizacja jako sposób wywierania wpływu ; Kulturotechnika a metody twó120614czej resocjalizacji ; Uwarunkowania i ograniczenia twórczego postępowania resocjalizacyjnego ; Twórcza resocjalizacja jako proces i efekt ; Rola kompetencji wychowawczych w kreowaniu wychowanka ; Inne przesłanki skutecznej resocjalizacji.

Zawiera m.in.: Teleologiczne założenia twórczej resocjalizacji ; Zalecenie wszechstronnej diagnozy, komplementarności postępowania, elastyczności postaw pedagogicznych, adekwatnego doboru metody, kreowania wychowanka ; Strategie metodyczne w procesie twórczej resocjalizacji (strategie definicyjne, operacyjne) ; Procedury metodyczne w procesie twórczej resocjalizacji (metodyczne techniki rozwijające, utrwalające, adaptujące, rodzaje i funkcje technik operacyjnych).

Zawiera m.in.: Metody twórczej resocjalizacji ; Metoda Teatru Resocjalizacyjnego (MTR) - Z doswiadczeń Teatru Resocjalizacji "Scena Coda" ; Teoretyczne przesłanki Teatru Resocjalizacyjnego ; Refleksje wokół działalnosci teatralnej ; "Scena Coda" - krótka historia eksperymentu resocjalizacyjnego ; Wyniki eksperymentu ; Podstawowe założenia Metody Teatru Resocjalizacyjnego oraz Metody Resocjalizacji przez Sport (przesłanki osobowe, organizacyjne, etapy działalności).

Zawiera m.in.: Drama jako metoda wspomagająca proces resocjalizacji (pedagogiczne zaożenia dramy, podstawowe techniki dramowe) ; Terapia przez muzykę jako metoda wspomagająca proces resocjalizacji (rodzaje muzykoterapii, przebieg resocjalizacyjnych zajęć muzycznych, muzykoterapia alternatywna) ; Plastyka jako metoda wspomagająca proces resocjalizacji (wychowanie plastyczne, celowość resocjalizacji przez plastykę) ; Psychodrama i socjodrama jako metody wspomagające proces resocjalizacji (procedury psychodramatyczne, psychodrama, cele, struktura i role resocjalizacyjnych zespołów psychodrmataycznych i socjodramatycznych).

Zawiera m.in.: Między teorią a praktyką twórczej resocjalizacji ; Uwarunkowania efektywności form wychowawczych w zakładach poprawczych i schroniskach dla nieletnich ; Założenia badań i pytania badawcze ; Przegląd form i działań wychowawczych w zakładach poprawczych i schroniskach dla nieletnich ; Poziom zaangażowania wychowanków w proponowane formy zajęć (biografie nieletnich a poziom zaangażowania w zajęcia wychowawcze, biografie wychowanków a wybory form zajęć wychowawczych) ; Efektywność realizowanych zajęć w opinii wychowanków ; Formy wychowawcze a możliwości readaptacji społecznej wychowanków.

Zawiera m.in.: Wybrane formy działań socjalizacyjno-kulturowych w placówkach penitencjarnych ; Program socjalizacji kulturą na przykładzie Ośrodka Działań Kulturalnych przy Zakładzie Karnym w Siedlcach ; Więzienna twórczość literacka oraz współpraca z instytucją kultury na przykładzie Zakładu Karnnego we Włocławku ; Satyryczna działalność plastyczna jako alternatywa wychowawcza na przykładzie Aresztu Śledczego w Łodzi ; Aktywność w poznawaniu przyrody jako metoda wspomagająca resocjalizację skazanych na przykładzie Zakłądu Karnego w Grądach Woniecko ; Więzienna działalność teatralna na przykładzie Teatru "Po Drodze...", działającego przy Zakładzie Karnym w Kłodzku ; "Czarna Owca. Skazani na ochronę przyrody". Projekt resocjalizacyjno-oswiatowy realizowany w Zakładzie Karnym w Wołowie ; Więzienny program kulturalno-wychowawczy "Sztuka za kratą" - Areszt Śledczy w Kielcach ; Zakazane Twarze - prawdziwe historie życia mężczyzn z więzienia". Projekt psychodramowy realizowany w Oddziale Zewnętrznym Bemowo przy Areszcie Śledczym Warszawa Białołęka.

Zawiera m.in.: Zakończenie - od resocjalizacji naprawczej do kreująco-rozwojowej ; Resocjalizacja a wpływ społęczny ; Nowy wymiar pedagogiki resocjalizacyjnej ; Teoria i praktyka resocjalizacyjna. W poszukiwaniu konsensusu.

Zawiera m.in.: Scenariusz spektaklu "Tam na drugim brzegu" ; Projekt dramowy "Coś o Kacprze" ; Przykładowe techniki psychodramatyczne wspierające proces resocjalizacji ; przykładowe techniki socjodramatyczne wspierające proces resocjalizacji ; Ćwiczenia warsztatowe podnoszące samoocenę ; Ćwiczenia rozwijające umiejetności komunikacyjne.

Streszcz. ang., niem., ros. Spis treści także ang., niem., ros.

Na okł.: Reprodukcje dzieł malarskich, objaśnienia historyków sztuki, dzieła literackie, impresje autorskie, informacje o malarzach i pisarzach.

Zawiera: WSTĘP. NARODZINY. Na początku były Słowa i Obrazy ("Ranny bizon atakujący człowieka" - Zbigniew Herbert "Lascoux"); Artysta, który stworzył Boga (Stanisław Wyspiański "Bóg Ojciec" - Adam Zagajewski "W cudzym pięknie"); Stworzenie Adama (Michał Anioł Buonarroti "Stworzenie Adama" - Waldemar Łysiak "Michelangelo Buonarroti, Stworzenie Adama"). OBLICZA ADAMA. Wobec praw i obowiązków (Peter Bruegel Starszy "Upadek Ikara" - Tadeusz Różewicz "Prawa i obowiązki"); Waleczność, honor, wierność (Paolo Uccello "Bitwa pod San Romano" - Anonim "Pieśń o Rolandzie"); Mit o uczonym społeczniku (Rembrandt Harmensz van Rijn "Doktor Faustus" - Johann Wolfgang Goethe "Faust", Wiktor Hugo "Katedra Marii Panny w Paryżu"); Śmierć rewolucjonisty (Jacques-Louis David "Śmierć Marata" - Manuela Gretkowska "Podręcznik do ludzi. Tom I i ostatni: czaszka"); Dystynkcja nade wszystko (Giovanni Boldini "Hrabia Robert de Montesquiou-Fesenzac" - Charles Baudelaire "Dandys", Adam Mickiewicz "Pan Tadeusz"; Demoniczny i fin de siècle'owy (Wojciech Weiss "Demon" - Maria Poprzęcka "Wojciech Weiss "Demon"). EWA. W klejnotach, złocie i purpurze - kobieta średniowieczna (Pol, Herman i Jan Limburgowie (Limbourgowie) "Godzinki księcia de Berry", miniatura "Kwiecień" - Guillaume de Lorris i Jean de Meung "Opowieść o róży"); W majestacie królewskiego orszaku (Pol, Herman i Jan Limburgowie (Limbourgowie) "Godzinki księcia de Berry", miniatura "Maj" - Anonim "Dzieje Tristana i Izoldy"); Kobiety Rubensa (Pieter Paul Rubens "Andromeda", "Trzy Gracje" - Wisława Szymborska "Kobiety Rubensa"); Chwila niedyskrecji (Jan Vermeer van Delft "Czytająca list", "Czytająca list przy otwartym oknie" - Andrzej Kaliszewski "Dziewczyna czytająca list", Tadeusz Kubiak "Czytająca list - Vermeera"); Dlaczego rewolucja jest kobietą? (Eugène Delacroix "Wolność wiodąca lud na barykady" - Maria Janion "Bogini Wolności. (Dlaczego rewolucja jest kobietą?)"); Szał i szaleństwo. Symbol femme fatale (Władysław Podkowiński "Szał" - Jan August Kisielewski "W sieci"); W stroju z mgły (Edgar Degas "Koniec arabeski" - Tadeusz Kubiak "W stroju z mgły"); Targ panieński (Paul Gauguin "Matete" - Manuela Gretkowska "My zdies' emigranty"); Niepokojący urok Judyty (Gustaw Klimt, "Judyta I" - Czesław Miłosz "O! Gustaw Klimt (1862-1918)", "Judyta" (szczegół), Österreischische Gallerie, Wiedeń"). MIŁOŚĆ. Ponad łąką, ponad miastem spacerują narzeczeni (Marc Chagall "Ponad miastem", "Narzeczona z niebieską twarzą" - Joanna Kulmowa "Chagall"); Pocałunek secesji (Gustaw Klimt "Pocałunek" - Maria Pawlikowska-Jasnorzewska "Ślepa"); Na ślubnym kobiercu (Jan van Eyck "Małżeństwo Arnolfinich" - Waldemar Łysiak "Małżeństwo Arnolfinich"); Małżonkowie z mozaiki ("Cesarzowa Teodora w otoczeniu dworu", "Cesarz Justynian w otoczeniu dworu" - Wisława Szymborska "Mozaika bizantyjska". MATKA. Madonna brzemienna (Piero della Francesca "Madonna del Parto" - Zbigniew Herbert "Piero della Francesca"); Madonna karmiąca (Jean Fouquet "Maria z Dzieciątkiem" - Anna Nasiłowska "Domino. Traktat o narodzinach"); Madonna z ruskiej ikony (Anonim "Matka Boska Włodzimierska" - Tadeusz Kubiak "Jej twarz"); Pietà - Matka opłakująca (Giovanni Bellini "Opłakiwanie (Pietà)" - Stanisław Grochowiak "Bellini "Pietà""). DZIECKO. Rezolutna trzylatka (Gerard Terborch mlodszy " Helena van der Schalke" - Zbigniew Herbert "Gerard Terborch. Dyskretny urok mieszczaństwa"); My jesteśmy dzieci z jednego podwórka (Tadeusz Makowski "Kapela dziecięca", "Maskarada" - Jerzy Harasymowicz "Sztuka Makowskiego"); Peregrynacje marnotrawnego potomka (Rembrandt Hermensz van Rijn "Powrót syna marnotrawnego" - Roman Brandstaetter "Powrót syna marnotrawnego"). DOŚWIADCZENIA EGZYSTENCJI. Rozkosze ziemskiego ogrodu (Hieronim Bosch "Ogród rozkoszy ziemskich" - Jacek Kaczmarski "Hieronim Bosch"); W niewoli świata (Pieter Bruegel Starszy "Dwie małpy" - Wisława Szymborska "Dwie małpy Bruegla"); Lekcja egzystencji (Rembrandt Harmensz van Rijn "Lekcja anatomii doktora Tulpa" - Olga Tokarczuk "Bieguni", Stanisław Grochowiak "Lekcja anatomii (Rembrandta)", Izabela Filipiak "Śmierć dwujęzycznej kobiety (Lekcja anatomii doktora Martwego)"); Ekstaza świętego Franciszka (Francisco de Zurbarán "Święty Franciszek w medytacji", Święty Franciszek" - Joanna Pollakówna "Święty Franciszek Francisco de Zurbarána"); Przeciw światu terroru i wojny (Francisco José de Goya y Lucientes "Rozstrzelanie powstańców madryckich", "Kolos", "Saturn pożerający swe dzieci" - Charles Baudelaire "Sygnały", Cyntia Freeland "Goya prekursorem?"); Śmierć biedaka (Józef Szermentowski "Pogrzeb chłopski" - Stefan Żeromski "Zapomnienie"); Ecce Homo (Pierre Puvis de Chavannes "Biedny Rybak" - Stefan Żeromski "Ludzie bezdomni"); Lecą bociany... (Józef Chełmoński "Bociany" - Kazimierz Gliński [- "Tatulu!"]); Pasja życia i pasja tworzenia (Vincent van Gogh "Kawiarnia nocą", Paul Gauguin "Nocna kawiarnia w Arles" - Vincent van Gogh "Listy do barta", Stanisław Grochowiak "Bilard"); Surrealizm i egzystencja (Salvador Dali "Płonąca żyrafa" - Stanisław Grochowiak "Płonąca żyrafa"); Samotność i anonimowość (Edward Hopper "Pokój hotelowy" - Czesław Miłosz "O! Edward Hopper (1882-1967)", "Pokój hotelowy", Thyssen Collection, Lugano"); Życie jako sztuka konsumpcji (Andy Warhol "Krzesło elektryczne", "Dyptyk Marilyn", "BMW MI", "Puszka zupy konserwowej Campbella I" - Andrzej Stasiuk "Tekturowy samolot"). ŚWIATŁO. Barwy świata, kolory świata (Gentile da Fabriano "Pokłon Trzech Króli" - Umberto Eco "Światło i barwa w średniowieczu"); W świetle piorunów (Giorgione "Burza" - Ewa Bieńkowska "Co mówią kamienie Wenecji"); Światło namalowane i opisane (Claude Lorrain "Krajobraz z zaślubinami Izaaka i Rebeki" - Andrzej Stasiuk "Dukla"); Światło świecy (Georges de la Tour "Święty Józef Cieśla" - Joanna Pollakówna "Święty Józef Cieśla"); W płomieniach światła (Jospeph Mallord William Turner "Pożar Izby Lordów i Gmin, 16 października 1834 roku", "Jezioro Lucereńskie ze szczytem Rigi o świcie", "Zamek Caernarvon" - Krzysztof Andrzej Jeżewski "Turner"); W słonecznej kąpieli (Jean-Baptiste-Camille Corot "Port w La Rochelle" - Czesław Miłosz "Corot"); Światło barwy (Vincent van Gogh "Kościół w Auvers" - Gustaw Herling-Grudziński "Dziennik pisany nocą 1984-1988"). WIDZENIE ŚWIATA. Romantyczne i malownicze (John Constable "Młyn w Stratford" - Czesław Miłosz "Constable"); Świat jako impresja (Claude Monet "Białe nenufary" - Marcel Proust "W poszukiwaniu straconego czasu"); Świat jako ekspresja (Edvard Munch "Krzyk" - Stanisław Przybyszewski "Na drogach Duszy", Jacek Kaczmarski "Krzyk"); Wstęgą świat (Edward Okuń "Symbol natchnienia" - Maria Pawlikowska-Jasnorzewska "Secesja"); Gdy forma staje się treścią (Stanisław Ignacy Witkiewicz "Kuszenie świętego Antoniego II" - Stanisław Ignacy Witkiewicz "Nowe formy w malarstwie i wynikające stąd nieporozumienia"); Bajkowy świat kubistycznego szewca (Tadeusz Makowski "Szewc" - Tadeusz Różewicz "Kopytka"); Wielość rzeczywistości (Leon Chwistek "Szermierka" - Leon Chwistek "Wielość rzeczywistości w sztuce"); Forma bez treści - abstrakcja (Alberto Burri "Worek 5P" - Tadeusz Różewicz "Opowiadanie dydaktyczne", Józef Czapski "Abstrakcja za i przeciw"); Świat według Nikifora (Nikifor "Pejzaż ze stacją kolejową", "Kraków 1958-1960", "Kościół" - Tadeusz Kubiak "Mistrza Nikifora świata opisanie przez mistrza Kubiaka"). PORTRET. Człowiek na tle wszechświata (Piero della Francesca "Portret Federica da Montefeltro" - Waldemar Łysiak "Piero della Francesca "Portret Federica da Montefeltro"); Summa portretu (Leonardo da Vinci "Mona Liza" - Zbigniew Herbert "Mona Lisa"); Portret grupowy ziemian i niebian (El Greco "Pogrzeb hrabiego Orgaza" - Julián Gállego "Pogrzeb Hrabiego Orgaza" jako portret); Autoportret Caravaggia (Caravaggio "Dawid z głową Goliata" - Gustaw Herling-Grudziński "Caravaggio: światło i cień"); Sarmatów portret własny (Anonim "Portret Antoniego Stanisława Szczuki" - Henryk Sienkiewicz "Potop"). PEJZAŻ. W scenerii białej i mroźnej (Pieter Bruegel Starszy "Myśliwi na śniegu" - Waldemar Łysiak "Pieter Bruegel Starszy "Myśliwi na śniegu"", Stanisław Grochowiak "Brueghel (II)"); Pejzaż romantyczny (Joseph Mallord William Turner "Zamki St. Michael", "Bonneville", "Savoy" - Czesław Miłosz "Turner"; Pejzaże wiejskiej jesieni (Ferdynand Ruszczyc "Ziemia", Leon Wyczółkowski "Siewca", Władysław Stanisław Reymont "Chłopi"). MARTWA NATURA. Żywot martwej natury (Willem Claesz Heda "Stół śniadaniowy z plackiem ostrężynowym", "Martwa natura z szynką i krabem" - Jacek Kaczmarski "Martwa natura"); Opowieści martwej natury (Torrentius "Martwa natura z wędzidłem" - Zbigniew Herbert "Martwa natura z wędzidłem"); Jabłka Cézanne'a (Paul Cézanne "Martwa natura z jabłkami i pomarańczami", "Martwa natura z dzbankiem i owocami" - Maria Pawlikowska-Jasnorzewska "Olejne jabłka"); Martwe natury XX wieku (Marcel Duchamp "Underwood" - Ewa Kuryluk "Elokwencja niemych rzeczy", Miron Białoszewski "Szare eminencje zachwytu"). MIASTO. Miasto idealne (Jan Vermeer van Delft "Widok Delft" - Gustaw Herling-Grudziński "Perły Vermeera", Marcel Proust "W poszukiwaniu straconego czasu"); Brama na Starym Mieście (Aleksander Gierymski "Brama na Starym Mieście" - Stanisław Grochowiak "Brama na Starym Mieście (kopia obrazu Aleksandra Gierymskiego)"); Warszawa Gierymskiego i Prusa (Aleksander Gierymski "Powiśle", "Święto Trąbek I", "Piaskarze" - Bolesław Prus "Lalka"); Blichtr wielkomiejskiego pośpiechu (Umberto Boccioni "Ulica wkracza do domu" - Tadeusz Peiper "Ulica", "Punkt wyjścia"). PUNKT WYJŚCIA. Namalować malarstwo (Jan Vermeer van Delft "Alegoria malarstwa" - Jarosław Klejnocki "Vermeer maluje"); Obraz architektury - architektura obrazu (Aleksander Gierymski "Katedra w Amalfi" - Jarosław Iwaszkiewicz "Podróże do Włoch"); Muzykowanie na obrazie (Jan Vermeer van Delft "Lekcja muzyki" - Adam Zagajewski "Solidarność i samotność"); Zbójnickie tańcowanie (Zofia Stryjeńska "Zbójnickie ognisko" - Kazimierz Przerwa-Tetmajer "Jak Janosik tańczył z cesarzową"). OPOWIEŚCI MITOLOGICZNE. O mężczyźnie, który został kwiatem (Caravaggio "Narcyz" - Zbigniew Herbert "Narcyz"); Agamemnon zasłania twarz. Ojciec, córka - rytualne zabójstwo (Pompejańska kopia obrazu przedstawiającego Ifigenię składaną a ofierze bogom - Eurypides "Ifigenia w Aulidzie"); Pojedynek herosów (Antonio Pollaiuolo "Herkules i Anteusz" - Zbigniew Herbert "Antajos"); Danae kusząca (Tycjan "Danae" - Kazimierz Przerwa-Tetmajer "Danae Tycjana"); Apollo contra Marsjasz (Tycjan "Apollo i Marsjasz" - Zbigniew Herbert "Apollo i Marsjasz"); Rozpacz Orfeusza (Alexandre Séon "Lament Orfeusza" - Czesław Miłosz "Orfeusz i Eurydyka"). BIBLIA - SŁOWA I OBRAZY. Wieża Babel (Pieter Bruegel Starszy "Wieża Babel" - Wisława Szymborska "Na wieży Babel"); Jezus w domu Marty i Marii (Henryk Siemiradzki "Chrystus w domu Marty i Marii - Stefan Żeromski "Dzienniki"); Powrót syna marnotrawnego (Hieronim Bosch "Syn marnotrawny" - Tadeusz Różewicz "Syn marnotrawny (z obrazu Hieronima Boscha)"); Iluminacja (Caravaggio "Nawrócenie świętego Pawła" - Jarosław Iwaszkiewicz "Podróże do Włoch"); Wierny niewierny (Caravaggio "Niewierny Tomasz" - Zbigniew Herbert "Tomasz"); Zmartwychwstanie w blasku fleszy (Piero della Francesca "Zmartwychwstanie" - Adam Zagajewski "Senza flash"); Wstający z grobów! (Luca Signorelli "Wskrzeszenie zmarłych" - Jarosław Iwaszkiewicz "W Orvieto"); W dzień Sądu Ostatecznego (Hans Memling "Sąd Ostateczny" - Dante Alighieri "Boska Komedia"). OBRAZY POLSKIE. Przeciw krzyżackiej nawałnicy (Jan Matejko "BItwa pod Grunwaldem" - Henryk Sienkiewicz "Krzyżacy"): Słuchaj, Polaku! (Jan Matejko "Kazanie Skargi" - Piotr Skarga "O miłości ku ojczyźnie i o pierwszej chorobie Rzeczypospolitej, która jest z nieżyczliwości ku ojczyźnie"); Sceny powstańcze (Artur Grottger "Żałobne wieści", "Bój" - Eliza Orzeszkowa "Nad Niemnem"); Wigilia na Syberii (Jacek Malczewski "Wigilia na Syberii" - Jacek Kaczmarski "Wigilia na Syberii"); Melancholia błędnego koła (Jacek Malczewski "Melancholia", "Błędne koło" - Stanisław Wyspiański "Wesele"); Modlitwa ruin (Bronisław Wojciech Linke "Modlitwa zamordowanych" - Maria Dąbrowska "Pielgrzymka do Warszawy"); Mknie czerwony autobus (Bronisław Wojciech Linke "Autobus" - Jacek Kaczmarski "Czerwony autobus"); Kolejka po szarość (Andrzej Wróblewski "Kolejka trwa" - Ernest Bryll [Za czym kolejka ta stoi?], Stanisław Barańczak "Pan tu nie stał").ŚMIERĆ. Przemijanie ciała, przemijanie świata (Hans Baldung "Trzy okresy w życiu kobiety i Śmierć" - Bułat Okudżawa "Piosenka o błękitnym baloniku"); Śmierć jaka jest, każdy widzi (Bernt Notke "Taniec śmierci" - Anonim "Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią"). IMPRESJA. BIOGRAMY TWÓRCÓW. INDEKS MALARZY I ICH DZIEŁ. INDEKS PISARZY I ICH UTWORÓW.